Kraków miastem filozofii?

filozoficzny Kraków

 

Studiowanie filozofii pozwala dostrzec wiele interesujących kwestii, wobec których większość ludzi przechodzi z obojętnie. Pozwala nie tylko postrzegać rzeczywistość szerzej (np. refleksja o nieskończoności), głębiej (np. metafizyka) czy bardziej precyzyjnie (np. logika). Ukazuje ona w nowym świetle codzienne problemy – jak etyka. Niekiedy otwiera jednak zaskakujące perspektywy, pozwalające inaczej spojrzeć na miejsca, które mijamy codziennie.

O Krakowie i jego wyjątkowości można powiedzieć wiele. Wyjątkowość ta jest podkreślana, pielęgnowana i sprzedawana turystom. Zapewne jednak garstka osób skojarzy Kraków ze stolicą… filozofii polskiej.

 

Polskie Ateny?

Czy wiecie, że Kraków jest najbardziej i najdłużej związanym z filozofią polskim miastem? Jego ulice i place przemierzały setki filozofów, tu zrodziło się wiele pięknych myśli, jak choćby staropolska koncepcja tolerancji, którą do dziś możemy się szczycić w Europie.

Czyż określenie zadymionego Krakowa mianem Aten – stolicy filozofii – nie jest jednak przesadą? Pytanie jest intrygujące, a pomysł nie nowy. Określenie takie bowiem zostało zapisane… prawie 600 lat temu przez uczonego Tomasza (oczywiście z Krakowa).

Intelektualna historia Krakowa przesiąknięta jest filozofią. Wszak tutaj od przeszło 700 lat nieprzerwanie uprawiana jest filozofia. Owszem były wieki wzlotów filozofii, były również i wieki zastoju (zdecydowanie mniej) – tworzą one intrygujące dziedzictwo.

 

Zaskakująca różnorodność

Filozoficzna historia Krakowa kryje w sobie wiele niespodzianek, ciekawostek i zagadek. Czy wiecie ilu niezwykłych myślicieli przewinęło się przez to miasto? Kallimach, Paracelsus, Faust Socyn, Włodzimierz Sołowjow, Włodzimierz Ilicz Uljanow (znany jako Lenin), czy wreszcie Ludwig Wittgenstein – to jedni z obcokrajowców, których przywiodły tu niezwykłe koleje losu; nie wspominając już o licznych rodakach.

Czy wiecie, że tu rodził się polski język filozoficzny? Kamienie na każdym kroku przywołują tu niezwykłe historie.

 

W poszukiwaniu zagubionej tożsamości

Sebastian Petrycy z Pilzna tworzył w Krakowie podstawy polskiego języka filozoficznego
Sebastian Petrycy z Pilzna

Historia polskiej myśli w wielu aspektach jest szerzej nieznana – często niestety nawet pośród osób zajmujących się zawodowo filozofią. Wiktor Wąsik – wybitny historyk filozofii polskiej – uważał, że filozofia jest najbardziej syntetycznym składnikiem kultury umysłowej w której wyraża się nasza specyfika narodowa. Jeśli ma rację, to źródeł naszej tożsamości powinniśmy szukać w historii polskiej filozofii. Dzięki refleksji nad historią nie tylko możemy lepiej zrozumieć współczesność, ale i rozsądniej wyznaczać cele dla przyszłości.

Studiowanie historii filozofii polskiej pozwala na nowo spojrzeć na Kraków. Idąc wśród tłumów turystów możecie widzieć coś, czego nie widzi prawie nikt – intelektualną historię, która nie tylko jest powodem do dumy, ale może też inspirować i fascynować. Filozoficzny Kraków jest na wyciągnięcie ręki, choć dla większości – niedostrzegalny!

 

Zdjęcia:
– Sebastian Petrycy, autor: Maciej Szczepańczyk (tworzył w Krakowie podstawy polskiego języka filozoficznego)

 

Share Button
  • Zofia Sajdek

    Kiedy ciąg dalszy…?